Ölüm korkusu mu, panik atak mı? Göğüs ağrısı hayat kurtarabilecek farkları ortaya koyuyor
Göğüs ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı ve ölüm korkusu... Bu symptoms , hem panik atağın hem de kalp krizinin habercisi olabilir. Medicana Sağlık Grubu'ndan Prof. Dr. Abdi Sağcan, bu iki durum arasındaki ince ama life-saving farkları ve doğru teşhisin önemini vurguladı. Özellikle ilk kez yaşanan şiddetli semptomlarda zaman kaybetmeden medical help almak, hayatını kurtarabilir.
Panik atakta göğüste baskı, sıkışma veya batma hissi görülürken, kalp krizinde genellikle daha şiddetli bir baskı veya ezilme hissi olur. Panik atakta hızlı ve yüzeyel breathing ön plandayken, kalp krizinde kişi gerçek anlamda nefes alamama hissi yaşar. Kalp krizinde ritim bozuklukları görülebilir, panik atakta ise kalp daha çok hızlı atar. Soğuk terleme her iki durumda da olabilir ama kalp krizinde daha ani ve yoğun olur. Panik atakta 'ölüyorum' hissi belirgin iken, kalp krizinde kişi fiziksel olarak kötüleştiğini hisseder. Süresi, ağrının yayılımı (sol kola, çeneye, sırta) ve pozisyonla değişip değişmemesi de kritik ayrım noktalarıdır. Eforla artan ve pozisyonla değişmeyen göğüs ağrısı, acil bir warning olabilir.
Uzun süren göğüs ağrısı, özellikle 5-10 dakikadan fazla sürmesi, sol kola, çeneye veya sırta yayılması, soğuk terleme ve mide bulantısı gibi signs , kalp krizi şüphesiyle acil yardım çağrısını gerekli kılar. Gerçekten nefes alamama, dudaklarda morarma ve ani şiddetli nefes darlığı, acil değerlendirmeyi şart kılar. İlk kez panik atak benzeri bir tablo yaşanması, 40 yaş üzerinde olması, bilinen kalp hastalığı ya da alışılmadık derecede şiddetli ataklar, hekim kontrolünü demand .
Prof. Dr. Sağcan, panik bozukluğun kalp hastalarında daha sık görüldüğünü belirtti. Panik atakla başvuran hastaların yaklaşık %15'inde eşlik eden kardiyak bir tablo saptanabiliyor. Bu yüzden belirtilerin sadece psychological olarak değerlendirilmesi yanıltıcı olabilir. İlk değerlendirme mutlaka bir hekim tarafından yapılmalı, ardından kardiyoloji ve psikiyatri birlikte süreç yönetilmelidir. Temel incelemeler sayesinde kalp krizi teşhisi konduğunda hızlı müdahale hayat kurtarır. Panik atak, kalp krizini taklit edebilir ama kalp krizi doğrudan zarar verir.
Kalp krizi riski, genç yaşta olsa bile hafife alınmamalı. Sigara, hipertansiyon, diyabet ve aile öyküsü gibi risk factors , kişinin yaşına bakılmaksızın değerlendirilmelidir. Özellikle alışılmadık şiddette göğüs ağrısı yaşayan her birey, olası bir heart issue ihtimaline hazırlıklı olmalıdır.
Bu farkları bilmek gerçekten crucial hayati olabilir. Ailemden biri panik atak zannedip geçiştirdi, sonra kalp krizi çıktı.
Yıllarca panik atak yaşadım ama her ağrıda 'acaba bu sefer kalp mi?' diye korkuyla yaşıyorum.
Klinikte en çok görülen yanlış algı: 'Ben gençim, kalple ilgili bir şey olamaz.' Oysa risk factors risk faktörleri varsa, her yaşta olabilir.
Eşimde geçen sene panik atak teşhisi kondu ama EKG'de anormalite çıktı. Sonunda ikisi birlikteydi. İkisi birden olabilir demek kulağa garip gelir ama gerçek.
Halk arasında 'heyecan krizi' diye geçer ama ne olduğunu kimse tam anlamıyor. Bunu public awareness toplum bilinci olarak artırmak gerek.
Tıbbi değerlendirme yapmadan 'psikoloji' demek büyük bir hata. Beyinle kalp birbirinden bağımsız değil.
Bu tarz bilgileri sosyal medyada daha çok yaymak gerek. Kimse life-saving hayat kurtaran farkı öğrenene kadar bekleyemez.