Bij overname van bedrijf achter DigiD wil Tweede Kamer los van contract
De Tweede Kamer wil bij de takeover van het IT-bedrijf achter DigiD actie nemen door in de toekomst geen contract meer te sluiten. Hoewel parlementariërs de overname liever volledig zouden blokkeren, hebben zij daar juridisch weinig grip op. Het kabinet wacht eerst op een officieel assessment naar mogelijke risico’s voordat een besluit wordt genomen.
DigiD is essentieel voor miljoenen Nederlanders: het geeft toegang tot overheidsdiensten zoals de tax office , gemeenten en zorgverzekeraars. De identiteitsdienst wordt technisch beheerd door Logius, een onderdeel van de overheid, maar de fysieke servers draaien bij een extern bedrijf: Solvinity. En net dat bedrijf staat nu op het punt om overgenomen te worden door een Amerikaanse IT-speler.
Al maanden heerst er onrust over de mogelijke security risks van zo’n overname. Experts waarschuwen dat de Amerikaanse regering juridisch toegang zou kunnen eisen tot gegevens van Solvinity. Denk aan namen, adressen en inkomens – gevoelige informatie van burgers. Daarnaast bestaat het risico dat de VS in een geopolitieke crisis de dienst simpelweg kan uitschakelen, met directe gevolgen voor de public services in Nederland.
Omdat de overname juridisch moeilijk te stoppen is, richt de Kamer zich nu op de toekomst: het huidige contract met Solvinity loopt in 2028 af. In een motie, ingediend door Kamerlid Barbara Kathmann (PvdA, voorheen GroenLinks-PvdA) en met brede steun aangenomen, wordt het kabinet opgeroepen om dat contract niet te verlengen. Het doel is duidelijk: DigiD moet dan verhuizen naar een Nederlands techbedrijf, voor meer data control en nationale zekerheid.
De overname is nog niet definitief. De toezichthouder bekijkt of er sprake is van een bedreiging voor de nationale veiligheid en zal daarover een recommendation geven. Pas daarna maakt de minister van Economische Zaken een bindende keuze. Tot die tijd blijft de druk op het kabinet om een strategische en long-term oplossing te kiezen die de digitale soevereiniteit van Nederland waarborgt.
Als de VS echt de stekker kan trekken, dan is dit geen IT issue IT-kwestie meer, maar een nationale noodsituatie.
Waarom wordt er eigenlijk geen Nederlands bedrijf gefinancierd om dit soort kritieke infrastructuur te bouwen? Dan hoef je niet steeds bang te zijn voor foreign influence buitenlandse invloed.
De overheid laat al jaren alles uitbesteden en nu schrikt ze voor de gevolgen. Ironisch, want het was duidelijk waar dit toe zou leiden.
Het is geruststellend dat er al zo vroeg wordt gedacht aan het contract end einde van het contract. Hopelijk wordt er daadwerkelijk een alternatief klaargestoomd.
Een Amerikaanse overname betekent niet automatisch risico, maar wel transparantie over de voorwaarden. Waar is de due diligence zorgvuldigheid gebleven?
Elke keer weer blijkt dat we te afhankelijk zijn van buitenlandse tech. Dit moet een wake-up call zijn voor meer local investment lokale investering.
Stel dat het kabinet het contract wél verlengt – wie houdt hen dan verantwoordelijk als er straks een veiligheidslek is?