Nợ xấu không chỉ là vấn đề của quá khứ, mà còn là rủi ro tích tụ cho tương lai

Ngày 15/4, tại trụ sở VAMC, discussion toạ đàm về bad debt nợ xấu trong bối cảnh mới đã diễn ra với sự tham gia của Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam và các đơn vị liên quan. TS. Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội, cho biết ratio tỷ lệ nợ xấu nội bảng và nợ xấu tiềm ẩn hiện ở mức trên 2,8%. Ông nhấn mạnh rằng nếu dòng vốn này được khai thác hiệu quả, nó sẽ mang lại economic benefit hiệu quả kinh tế lớn, giảm cost chi phí cho các tổ chức tín dụng và giúp dòng capital vốn lưu thông trở lại, hỗ trợ doanh nghiệp và tăng trưởng.

Tuy nhiên, ông Hùng cảnh báo rằng ngành ngân hàng không thể tự xử lý vấn đề này nếu thiếu sự support hỗ trợ từ các cấp quản lý. Nếu không có giải pháp decisive quyết liệt, nợ xấu sẽ trở thành burden gánh nặng, làm tăng chi phí, hạn chế khả năng giảm lending rate lãi suất cho vay và gây ách tắc dòng vốn – từ đó ảnh hưởng đến economic growth tăng trưởng kinh tế. Đây không còn là vấn đề kỹ thuật nhỏ, mà là vấn đề macro vĩ mô liên quan đến ổn định tài chính.

Ông Đặng Đình Thích, Quyền Tổng Giám đốc VAMC, nhận định rằng nợ xấu là current pressure áp lực hiện hữu và accumulated risk rủi ro tích tụ. Dù tỷ lệ nợ nội bảng vẫn trong tầm kiểm soát, nhưng nợ tiềm ẩn, nợ đã cơ cấu lại và nhóm nợ rủi ro cao vẫn chiếm significant share tỷ trọng đáng kể. Đặc biệt, nhóm nợ cần chú ý – vốn là early warning cảnh báo sớm – đang có chiều hướng gia tăng. Rủi ro còn tập trung ở các lĩnh vực như bất động sản, xây dựng và xuất khẩu, nơi chịu ảnh hưởng mạnh từ thị trường quốc tế.

TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, chỉ ra những thách thức đặc thù: creditor rights quyền chủ nợ chưa được bảo vệ đầy đủ, và thời gian xử lý nợ xấu thường kéo dài hàng năm do thị trường mua bán nợ gần như inactive chưa có gì. Với dư nợ tín dụng hơn 19 triệu tỷ đồng, chỉ 2% nợ xấu cũng đã tương đương 380.000 tỷ đồng – và con số thực tế còn lớn hơn nếu tính cả nợ tiềm ẩn. Áp lực thanh khoản cũng đang tăng khi tín dụng tăng nhanh hơn huy động vốn.

Các chuyên gia đồng thuận rằng 2026 là năm pivotal bản lề đối với hệ thống ngân hàng. Việc xử lý dứt điểm nợ xấu không chỉ cải thiện capital adequacy hệ số an toàn vốn và profitability khả năng sinh lời, mà còn mở ra dư địa cho tăng trưởng tín dụng trong chu kỳ mới. Tuy nhiên, thành công phụ thuộc lớn vào mechanism cơ chế – tức là chính sách và hành lang pháp lý đủ mạnh để thúc đẩy hành động.