Tây Ban Nha kêu gọi EU chấm dứt Hiệp định liên kết với Israel trong vòng 48 giờ
Trong một động thái làm dấy lên làn sóng tranh luận mạnh mẽ tại châu Âu, Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez đã chính thức call Liên minh châu Âu chấm dứt association agreement với Israel trong vòng 48 giờ tới. Phát biểu tại buổi campaign rally ở Huelva, ông Sánchez tuyên bố rằng Madrid sẽ submit EU một đề xuất chính thức vào ngày 21/4, yêu cầu đình chỉ hiệp định thương mại có giá trị chiến lược này.
Ông nhấn mạnh rằng Tây Ban Nha luôn là ally của Israel, nhưng không thể làm ngơ trước những hành động mà ông cho là vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc nhân quyền. Sánchez khẳng định Israel đã violate các điều khoản then chốt trong hiệp định, đặc biệt là sau cuộc escalation gần đây với Hezbollah tại Lebanon. Ông kêu gọi các nước thành viên EU khác cùng tham gia initiative này, coi đây là bước đi cần thiết để bảo vệ credibility của khối.
Phản ứng ngay lập tức, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cáo buộc Tây Ban Nha đang phát động một diplomatic offensive chống lại Israel. Tuy nhiên, thay vì rút lui, Sánchez đã chuyển cuộc tranh luận vào các thể chế châu Âu, khẳng định đây là vấn đề thuộc về nguyên tắc và pháp lý, không phải cảm tính. Ông cho biết Tây Ban Nha sẵn sàng hành động cùng những quốc gia như Ireland, Bỉ, Luxembourg và Thụy Điển – những nước từng bày tỏ concern tương tự trong quá khứ.
Hiệp định liên kết giữa EU và Israel đã tồn tại hơn hai thập kỷ, tạo nền tảng cho quan hệ thương mại trị giá hơn 45 tỷ Euro mỗi năm. Việc đình chỉ hiệp định sẽ gây significant impact đến kinh tế cả hai phía, đồng thời đặt EU vào thế khó trong việc thống nhất lập trường. Trong khi 8 quốc gia ủng hộ động thái này, 8 nước khác – bao gồm Đức, Pháp và Italy – vẫn phản đối, cho thấy division sâu sắc trong nội bộ khối về cách tiếp cận xung đột Trung Đông.
48 giờ là quá ngắn để ra quyết định kiểu này. Họ đang tạo pressure áp lực chứ không phải làm chính sách nghiêm túc.
Nói là bạn của Israel nhưng lại kêu gọi trừng phạt, nghe như hypocrisy thuyết hai mặt chứ không phải đồng minh thật sự.
EU mà chia rẽ hoài thì mất influence ảnh hưởng toàn cầu. Càng cần có lập trường rõ ràng hơn.
Chuyện nhân quyền thì đúng, nhưng đừng quên 45 tỷ Euro kia. Kinh tế luôn là bottom line lằn ranh cuối.
Sánchez đang dùng chính sách đối ngoại để tạo điểm sáng trước bầu cử. Thông minh, nhưng có thật sự sincere thành thật?
Nếu EU không hành động, người dân sẽ thấy các thể chế chỉ bảo vệ lợi ích lớn, chứ không phải principles nguyên tắc.
Câu hỏi đặt ra là: chấm dứt hiệp định có khiến Israel thay đổi? Hay chỉ khiến Palestine gánh hậu quả thêm?