Chậm còn hơn không: Việt Nam chạy đua với thời gian trước làn sóng già hóa dân số

cannot Không thể chờ đến khi bệnh ập đến mới hành động. Tại buổi họp báo công bố dự án healthy Vì một Việt Nam khỏe mạnh, các chuyên gia cảnh báo rằng đến năm 2030, Việt Nam sẽ có khoảng 18 triệu người từ 60 tuổi trở lên — chiếm đến 17,5% dân số. Con số này không chỉ phản ánh thực trạng già hóa dân số nhanh chóng, mà còn đặt ra một challenge thách thức lớn với hệ thống y tế và an sinh xã hội. Đáng chú ý, Việt Nam chỉ mất từ 17 đến 26 năm để chuyển từ xã hội trẻ sang aging dân số già, một tốc độ nhanh hơn nhiều so với các nước phát triển.

Theo expert GS.TS Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, mỗi nhóm người — từ trẻ nhỏ đến người elderly cao tuổi — đều có nhu cầu sức khỏe riêng, nhưng cần được kết nối trong một approach cách tiếp cận thống nhất và liên tục. Chăm sóc sức khỏe hiệu quả không nằm ở việc chữa trị khi bệnh đã rõ, mà ở khả năng prevent ngăn ngừa nguy cơ trước khi bệnh hình thành. Chất lượng sống cần được nâng cao ở mọi giai đoạn, chứ không chỉ khi nằm trên giường bệnh. Giữ cho người dân khỏe mạnh ngay từ khi họ chưa bệnh — đó là triết lý then chốt mà ông nhấn mạnh.

Tuy nhiên, con đường đến với sức khỏe chủ động đang bị cản trở bởi một thực tế: thông tin sai lệch trong lĩnh vực y tế. Người dân tiếp cận kiến thức nhanh hơn bao giờ hết, nhưng cũng phải đối mặt với làn sóng unverified thông tin thiếu kiểm chứng. Những lời đồn, mẹo vặt lan truyền có thể dẫn đến wrong sai lầm trong nhận thức, lựa chọn y tế và hành vi sinh hoạt — tất cả đều directly ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe. Dự án này kỳ vọng sẽ lan tỏa tri thức đúng, định hướng hành vi healthy lành mạnh và xây dựng văn hóa chăm sóc sức khỏe chủ động trong cộng đồng.

Song song với giáo dục, công nghệ cũng đang được huy động. Tại TP.HCM, digital Trạm Công dân số đầu tiên ra đời ở phường Gò Vấp như một minh chứng cho sự chuyển mình. Đây là trạm thứ năm được triển khai chỉ trong quý I, nằm ngay trong khu dân cư để phục vụ người dân. Tại đây, các dịch vụ hành chính, an ninh, tài chính và đặc biệt là healthcare y tế số được tích hợp đầy đủ. Người dân có thể monitor kiểm tra chỉ số sức khỏe bằng thiết bị thông minh, tư vấn y tế, mua thuốc và thực hiện các thủ tục ngay tại nơi mình sinh sống.

Điểm nổi bật là việc sử dụng digital định danh điện tử để đảm bảo nguyên tắc correct đúng người - đúng toa khi mua thuốc, giúp tăng tính an toàn, minh bạch và bảo mật. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý và các đơn vị đồng hành cho thấy một hướng đi bền vững trong việc xây dựng hệ sinh thái số toàn diện. Mục tiêu không chỉ là số hóa dịch vụ, mà là đưa y tế và an sinh đến citizen từng người dân một cách đồng bộ, thiết thực và dễ tiếp cận.