Dị vật đường thở trẻ em: 13 tháng ẩn mình và bài học cảnh tỉnh
Một trường hợp hy hữu vừa được ghi nhận tại Bệnh viện Nhi Trung ương khi một bệnh nhân 14 tuổi có foreign object mắc kẹt trong airway suốt 13 tháng mà không được phát hiện. Tháng 2/2025, em V.H. (Hà Nội) bị choking trong lúc ăn. Dù xuất hiện cơn ho sặc sụa và tức ngực, triệu chứng nhanh chóng biến mất nên gia đình nghĩ rằng object đã trôi xuống digestive tract và không đưa đi khám.
Trong suốt hơn một năm sau đó, em H. chỉ cough kéo dài, không sốt hay difficulty breathing , nên gia đình liên tục tự treat bằng thuốc mà không cải thiện. Chỉ khi cơn ho worsen , bé mới được đưa đi chụp CT scan và phát hiện dị vật nằm sâu trong bronchus . Trung tâm Hô hấp đã tiến hành bronchoscopy để gắp ra hạt hồng xiêm khoảng 1×3cm – vật thể đã bị bao bọc bởi mô viêm và mô hạt do tồn tại lâu ngày.
Một trường hợp khác là bé gái 3 tuổi ở Sơn La, bị choking khi vừa ăn vừa khóc. Dù sơ cứu tại chỗ khiến dị vật partially dislodge , tình trạng của bé nhanh chóng deteriorate : ho nhiều, khó thở và xuất hiện dấu hiệu tím tái. Ngay khi tiếp nhận, bác sĩ cho trẻ thở oxygen , kiểm soát airway và hội chẩn khẩn cấp để can thiệp nội soi. Sau hơn 2 giờ, dị vật đã được lấy thành công.
Theo các bác sĩ, foreign body ở trẻ có thể diễn tiến âm thầm, chỉ biểu hiện bằng persistent cough , dễ bị nhầm với các bệnh hô hấp thông thường. Điều nguy hiểm là sau cơn sặc ban đầu, trẻ có thể appear normal , khiến gia đình overlook để phát hiện. Dị vật tồn tại lâu ngày có thể gây inflammation , swelling , thậm chí hình thành tissue growth , làm intervention trở nên phức tạp hơn.
Các chuyên gia nhấn mạnh, khi trẻ có dấu hiệu choking trong lúc ăn uống hay chơi đồ nhỏ, cần monitor và đưa đi khám early . Phòng ngừa là yếu tố then chốt: không cho trẻ tự bốc ăn các loại hạt hay chơi đồ chơi nhỏ. Hóc dị vật là common accident ở trẻ nhỏ, đặc biệt độ tuổi 1-5, có thể gây life-threatening nếu không xử trí kịp thời.
Đọc mà tim đập nhanh, con mình cũng hay vừa ăn vừa chạy. Từ giờ phải supervise giám sát từng miếng ăn, không thể chủ quan được.
Triệu chứng ho kéo dài mà không sốt dễ bị chẩn đoán nhầm thành viêm phế quản. Cái khó là phụ huynh ít khi nhớ hay kể lại cơn choking sặc nhỏ trước đó.
13 tháng mà không phát hiện được, y học cần awareness nâng cao nhận thức cộng đồng nhiều hơn, không chỉ ở vùng sâu vùng xa.
Gia đình mình cũng từng tưởng con ho do thời tiết, hóa ra là hạt hướng dương. May mà đưa đi sớm, không thì risk rủi ro thật sự.
Tôi chính là người đưa bé 7 tuổi đi cấp cứu như tin đã nhắc. Có lúc vượt đèn đỏ, sau đó lên mạng apologize xin lỗi các xe đi cùng. Chỉ mong mọi người hiểu, tính mạng trẻ nhỏ mới là ưu tiên.
Laser để gắp dị vật? Nghe như phim viễn tưởng. Công nghệ y tế hiện đại thật, nhưng prevention phòng bệnh vẫn hơn chữa bệnh.