Tổng thống Phần Lan ví eo biển Hormuz như 'vũ khí hạt nhân' của Iran

Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb đã so sánh control việc kiểm soát eo biển Hormuz của Iran với một nuclear weapon vũ khí hạt nhân, nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của tuyến đường thủy này đối với global energy thị trường năng lượng toàn cầu. Ông cho rằng Iran đang nắm lợi thế trong bối cảnh căng thẳng leo thang với Israel và Mỹ, phần lớn nhờ vào vị trí địa lý then chốt này.

Phát biểu tại Viện Brookings ở Washington, ông Stubb nói rằng Hormuz đã trở thành strategic leverage đòn bẩy chiến lược cực mạnh, khi phần lớn oil supply nguồn cung dầu mỏ thế giới phải đi qua đây. Dù không dùng vũ lực trực tiếp, Iran có thể influence gây ảnh hưởng lớn đến kinh tế toàn cầu chỉ bằng cách điều chỉnh lưu thông hàng hải – một pressure áp lực không thể xem nhẹ.

Theo số liệu theo dõi tàu, hoạt động qua eo biển đã sharply decline sụt giảm mạnh ngay sau khi Mỹ công bố lệnh phong tỏa. Công ty tư vấn hàng hải Windward ghi nhận lưu lượng rất thấp, chỉ một vài oil tanker tàu chở dầu và tàu hàng rời cảng. Dữ liệu từ MarineTraffic cho thấy tàu Rich Starry – từng bị Mỹ sanction trừng phạt vì liên hệ với Iran – đã đi qua khu vực vào rạng sáng 14/4.

Tàu Elpis cũng di chuyển qua đêm nhưng sau đó gần như dừng hẳn tại Vịnh Oman, nguyên nhân chưa rõ. Một thách thức lớn với enforcement việc thực thi lệnh phong tỏa là nhiều tàu tắt thiết bị định vị. Dữ liệu vệ tinh cho thấy khoảng 20 tàu gần bờ biển Iran – đặc biệt quanh đảo Kharg – đang ở trạng thái untracked mất tín hiệu, làm dấy lên lo ngại về vận chuyển dầu bí mật.

Chuyên gia Bjorn Hojgaard cảnh báo đây không phải lệnh blockade phong tỏa tuyệt đối tại chỗ, mà là rủi ro can thiệp ở mọi nơi trên thế giới đối với các tàu từng giao dịch với Iran. Erik Bethel nhận định việc thực thi sẽ complicated phức tạp và đầy risk rủi ro, đặc biệt khi các tàu sử dụng deception tactics biện pháp che giấu hành trình. Căng thẳng tại Hormuz giờ đây không chỉ là vấn đề khu vực, mà là global concern lo ngại toàn cầu.