สับสนเฉียบพลัน ผู้สูงอายุยิ่งแก่ยิ่งเสี่ยง อาการมากมักเกิดช่วงกลางคืน

ในวันที่ 13 เมษายน ซึ่งเป็นวันผู้สูงอายุแห่งชาติ ผู้ดูแลควรตระหนักถึงrisk ความเสี่ยงหนึ่งที่เงียบแต่อันตราย นั่นคือภาวะสับสนเฉียบพลันซึ่งพบได้บ่อยในผู้สูงอายุ โดยเฉพาะผู้ที่มีอายุมากกว่า 75 ปี ยิ่งอายุเพิ่มขึ้น เซลล์สมองยิ่งเสื่อมลง ทำให้brain สมองรับมือกับการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ได้แย่ลง เมื่อเทียบกับคนหนุ่มสาว

ข้อมูลจากโรงพยาบาลชั้นนำระบุว่า ผู้ป่วยสูงอายุที่นอนรักษาตัวในโรงพยาบาล ประมาณ 10 ถึง 20 เปอร์เซ็นต์ มีอาการนี้ และหากต้องเข้ารับการผ่าตัด เช่น ผ่าตัดข้อสะโพก หรืออยู่ในห้องไอซียู ความเสี่ยงอาจพุ่งสูงถึงกว่า 50 เปอร์เซ็นต์อาการมักเริ่มอย่างรวดเร็วภายในไม่กี่ชั่วโมงหรือไม่กี่วัน และมีแนวโน้มรุนแรงขึ้นในช่วงกลางคืน

มีปัจจัยหลักสองประการที่กระตุ้นภาวะนี้ ได้แก่ ปัจจัยดั้งเดิม เช่น การมีโรคสมองเสื่อมอยู่ก่อน ปัญหาการมองเห็นหรือการได้ยิน หรือการดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ และปัจจัยกระตุ้น เช่น การติดเชื้อ (แม้เพียงหวัดหรือติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ) medication ยาหลายชนิด หรือแม้แต่การอดนอน ซึ่งผู้ดูแลควรสังเกตอย่างใกล้ชิด

วิธีป้องกันที่ได้ผลคือการจัดenvironment สภาพแวดล้อมให้เหมาะสม เช่น มีแสงสว่างเพียงพอ ใช้อุปกรณ์ช่วยการมองเห็นและได้ยิน ให้ผู้สูงอายุเคลื่อนไหว และพูดคุยเรื่องวัน เวลา สถานที่อยู่เสมอ หากเกิดอาการ ควรหยุดยาที่อาจเป็นตัวกระตุ้นและรีบพบแพทย์ เพราะแม้อาการจะหายได้ แต่ก็มีchance โอกาสกลับมาซ้ำอีก โดยเฉพาะหากยังมีปัจจัยเสี่ยง