Khi sáng tạo không còn là đặc quyền: Việt Nam khởi động cuộc thi khoa học 2026
Sáng tạo không phải là đặc quyền của một số ít người — đó là thông điệp cốt lõi được Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định truyền tải trong ngày hưởng ứng event toàn cầu Ngày Sáng tạo và Đổi mới sáng tạo thế giới 2026. Vào ngày 21-4 hằng năm, Liên hợp quốc kêu gọi các quốc gia thúc đẩy tư duy đổi mới, và Việt Nam không nằm ngoài làn sóng đó. Với chủ đề năm nay là "Đổi mới sáng tạo - hành động đột phá, lan tỏa kết quả", đất nước đang tìm cách biến những ý tưởng thành giá trị thực tiễn, khát vọng thành hiện thực.
Để làm được điều này, ông Định nhấn mạnh vai trò của ba pillar quốc gia: viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cơ quan quản lý. Các trường đại học và viện nghiên cứu cần tiếp tục củng cố nền tảng nghiên cứu cơ bản, đẩy mạnh ứng dụng và hợp tác với doanh nghiệp để thương mại hóa kết quả. Trong khi đó, doanh nghiệp phải xem đổi mới là năng lực cốt lõi, chủ động đầu tư vào công nghệ và thử nghiệm mô hình mới. Một hệ sinh thái như vậy chỉ vận hành trơn tru khi thể chế đủ linh hoạt để khuyến khích thử nghiệm và chấp nhận rủi ro.
Cuộc thi Sáng kiến khoa học 2026 — được phát động tại buổi lễ — là một phần trong nỗ lực kết nối và lan tỏa sáng tạo. Năm nay, cuộc thi lần đầu tiên mở rộng đối tượng tham gia cho người Việt Nam ở nước ngoài, đánh dấu bước chuyển trong việc kết nối community tri thức toàn cầu. Chủ đề "Đổi mới sáng tạo vì cộng đồng" cho thấy định hướng rõ ràng: sáng kiến không chỉ để giành giải thưởng, mà phải tạo impact xã hội thiết thực. Bài thi được nộp trực tuyến đến hết ngày 30-4, mở ra cơ hội bình đẳng cho mọi người tham gia.
Từ 15-6 đến 1-10, các vòng sơ loại, chung kết và lễ trao giải sẽ diễn ra, với tổng giải thưởng lên đến 1 tỉ đồng — một incentive không nhỏ để khuyến khích sự tham gia. Nhưng hơn cả phần thưởng, thông điệp được gửi gắm là: đổi mới sáng tạo phải là common , không của riêng ai. Khi ba trụ cột kết nối hiệu quả, quốc gia mới có thể chuyển mình nhanh hơn, mạnh mẽ hơn — và đó chính là goal mà Việt Nam đang hướng tới.
Nên mở rộng thêm cho học sinh phổ thông, vì sáng tạo cần được nuôi dưỡng từ sớm.
1 tỉ đồng giải thưởng là incentive động lực lớn, nhưng quan trọng là sau giải, ý tưởng có được hỗ trợ triển khai không?
Nghe thì hay, nhưng bao giờ mới thấy hệ thống đổi mới vận hành thật sự trơn tru?
Rất vui vì người Việt ở nước ngoài được tham gia. Đây là cơ hội để mang tri thức tiên tiến về quê nhà. community Cộng đồng cần những cầu nối như thế này.
Chủ đề 'vì cộng đồng' hợp lý. Sáng tạo không nên chỉ phục vụ lợi nhuận.
Hy vọng không chỉ là phong trào một thời. Cần support hỗ trợ dài hạn cho người tham gia sau cuộc thi.