Việt Nam đặt cược vào công nghệ để đạt tăng trưởng hai con số
Việt Nam đang đặt ra một ambition lớn: tăng trưởng kinh tế hai con số trong thập kỷ tới. Để biến điều đó thành hiện thực, Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành program toàn diện, đặt ra những framework thể chế và định rõ các chỉ tiêu chiến lược. Đây không chỉ là kế hoạch hành chính — mà là một bản đồ chuyển đổi quốc gia, trong đó khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đóng vai trò engine chính. Với thời hạn đến năm 2030, mọi đơn vị trực thuộc Bộ sẽ phải hành động theo từng bước cụ thể, minh bạch về mục tiêu và trách nhiệm.
Một trong những chỉ tiêu then chốt là năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) phải đóng góp trên 55% vào tăng trưởng. Cùng với đó, kinh tế số cần chiếm 30% GDP, và khu vực dịch vụ khoa học - công nghệ phải tăng trưởng bình quân 12% mỗi năm. Trên thực tế, điều này đòi hỏi sự thay đổi sâu rộng — từ việc sửa đổi luật về trí tuệ nhân tạo, tiêu chuẩn đo lường đến xây dựng khung pháp lý cho các mô hình mới như kinh tế không gian tầm thấp hay quản lý phương tiện bay không người lái (UAV). Những lĩnh vực từng bị xem là tương lai giờ đã bước vào agenda hành động cụ thể.
Chìa khóa thành công nằm ở con người và cơ chế. Bộ nhấn mạnh cần reform cách đặt hàng nghiên cứu, lấy kết quả đầu ra làm trọng tâm. Đồng thời, cần phát triển thị trường khoa học - công nghệ để đưa nghiên cứu ra real-world . Một yêu cầu nổi bật là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, có chính sách thu hút nhân tài dựa trên năng lực và đạo đức nghề nghiệp. Đây là lúc Việt Nam không chỉ đầu tư vào thiết bị hay hạ tầng, mà còn đầu tư vào talent và đổi mới sáng tạo như những tài nguyên chiến lược.
Tương lai của nền kinh tế không còn phụ thuộc vào lao động giá rẻ hay tài nguyên thiên nhiên, mà vào khả năng adapt và dẫn dắt công nghệ. Chương trình đặt trọng tâm vào phát triển hạ tầng số, hiện đại hóa hệ sinh thái khởi nghiệp, và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số. Mục tiêu rõ ràng: không để ai bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua toàn cầu. Nếu thành công, Việt Nam sẽ không chỉ tăng trưởng nhanh — mà còn tăng trưởng bền vững, với nền tảng là dữ liệu, công nghệ và tầm nhìn dài hạn. Đây là một bước đi táo bạo, nhưng cũng là một yêu cầu cấp thiết trong thời đại số.
Cần minh bạch trong phân bổ ngân sách để các chương trình đổi mới sáng tạo không bị dàn trải.
Chuyển đổi số cho doanh nghiệp nhỏ nghe hay, nhưng thực tế họ thiếu cả nhân lực lẫn vốn.
Mục tiêu 30% kinh tế số là cao, nhưng nếu làm bài bản thì hoàn toàn khả thi.
Hy vọng sẽ không chỉ là báo cáo cuối năm. Cần có cơ chế monitoring giám sát độc lập.
Thu hút nhân tài mà không cải thiện môi trường làm việc thì cũng khó giữ chân người giỏi.
Thay đổi thể chế là bước đi đúng. Nhưng đổi mới thực sự cần dám chấp nhận rủi ro.
Rất ấn tượng với mục tiêu TFP trên 55%. Đây mới là nền tảng của tăng trưởng quality chất lượng.
Lâu rồi mới thấy một chương trình có tính nhất quán cao từ thể chế đến hành động.