Chi phí sửa chữa đường bộ đội lên gần 1.000 tỉ, nhiều nhà thầu tạm dừng thi công
Chi phí repair đường bộ tại Việt Nam đang tăng vọt, ước tính đội thêm gần 1.000 tỉ đồng do giá xăng dầu và nhựa đường leo thang. Nhiều nhà thầu đã buộc phải tạm dừng thi công vì không thể gánh nổi chi phí nguyên vật liệu tăng mạnh, gây lo ngại về delay hàng loạt dự án giao thông quan trọng trong năm 2026.
Theo báo cáo từ Cục Đường bộ Việt Nam, giá dầu thô thế giới tăng cao do xung đột khu vực Trung Đông đã kéo theo giá fuel trong nước điều chỉnh liên tục. Trong đó, giá diesel tăng khoảng 70%, còn asphalt — vật liệu thiết yếu cho mặt đường bê tông — tăng tới 31,77%. Nguồn cung cũng bị disrupted do phụ thuộc vào nhập khẩu, khiến các nhà thầu khó khăn trong việc securing vật liệu cho công trình.
Tình hình càng nghiêm trọng khi nhiều gói thầu áp dụng hình thức hợp đồng trọn gói hoặc đơn giá cố định, không được adjusted dù chi phí thực tế đội lên. Chẳng hạn, tại dự án quốc lộ 14E, chi phí thi công bê tông nhựa đã tăng 25%, trong khi ở quốc lộ 28B, tổng chi phí dự kiến tăng thêm gần 56,5 tỉ đồng. Dù có chi phí dự phòng, nhiều dự án vẫn đối mặt nguy cơ overrun nếu giá tiếp tục neo cao.
Các dự án maintenance đường bộ cũng chịu ảnh hưởng nặng nề. Tổng chi phí 89 gói thầu đã lựa chọn nhà thầu ước tính tăng 946 tỉ đồng, tương đương 28,7%. Nhiều nhà thầu đã delayed triển khai vì tiếp tục thi công sẽ dẫn đến loss . Cục Đường bộ đã đề xuất điều chỉnh kế hoạch thi công, ưu tiên hạng mục ít chịu ảnh hưởng, nhưng vướng mắc pháp lý về điều chỉnh hợp đồng vẫn chưa được tháo gỡ.
Trước bối cảnh này, Cục Đường bộ kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ và Quốc hội xem xét tác động của giá nhiên liệu, đồng thời sớm hoàn thiện khung pháp lý cho việc điều chỉnh hợp đồng trong trường hợp price fluctuation . Nếu không có giải pháp kịp thời, nguy cơ đình trệ thi công, public safety bị đe dọa và mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công năm nay có thể không đạt được.
Nhà thầu nào cũng phải operate hoạt động có lãi, chứ không thể làm từ thiện. Giá tăng mà hợp đồng cố định thì ai dám proceed tiếp tục?
Thấy rõ impact tác động rồi, nhưng sao luật vẫn cứng nhắc thế? Phải chăng đã đến lúc cần hợp đồng linh hoạt hơn trong bối cảnh bất ổn global toàn cầu?
Mỗi lần giá dầu tăng là lại đội cost chi phí công trình. Cứ thế này, ngân sách nhà nước còn bao nhiêu để invest đầu tư nữa?
Chuyện gì cũng đổ tại xung đột Trung Đông, nhưng mình có plan kế hoạch dự phòng bao giờ đâu. Nhựa đường phụ thuộc nhập khẩu mà không lo tích trữ hay tìm nguồn thay thế.
Gói thầu nào cũng kêu loss lỗ, nhưng rồi cuối cùng người dân vẫn là người chịu burden gánh nặng qua thuế và phí giao thông.
Chậm tiến độ thì nguy cơ accident tai nạn tăng, đường xuống cấp mà không sửa kịp. An toàn công cộng đang bị bỏ quên.
Nên cho phép điều chỉnh contract hợp đồng khi có biến động lớn. Cứ giữ giá cố định trong khi chi phí tăng gấp đôi là không fair công bằng.